Elektrik tesisatındaki hiçbir parça, kaçak akım rölesi kadar doğrudan "hayat kurtarıcı" değildir. Buna rağmen Didim'de girdiğimiz eski evlerin yarısından fazlasında ya hiç yok ya da bağlantısı iptal edilmiş durumda. Bu yazıda cihazın ne yaptığını, çeşitlerini ve en sık duyduğumuz şikâyet olan "durmadan atıyor" sorununun gerçek anlamını anlatıyoruz.
Nasıl çalışır?
Sağlıklı bir devrede fazdan giden akım ile nötrden dönen akım eşittir. Elektrik bir yerden "kaçıyorsa" — örneğin arızalı bir çamaşır makinesinin gövdesi üzerinden toprağa, ya da prize dokunan bir insanın vücudu üzerinden — giden ile dönen arasında fark oluşur. Kaçak akım rölesi bu farkı sürekli ölçer ve fark belirlenen eşiği aştığı anda 30 milisaniyeden kısa sürede devreyi keser. İnsan kalbini durdurabilecek bir akım için saniyeler gerekir; röle bu süreye asla izin vermez.
30 mA mı, 300 mA mı?
30 mA (insan koruma): Konutlarda asıl istenen budur. İnsan vücudu üzerinden geçen küçük kaçakları algılar ve kalıcı hasar oluşmadan keser. Banyo, mutfak, çocuklu ev — hepsinde ilk güvenlik hattı budur.
300 mA (yangın koruma): Daha büyük kaçakları hedefler; amacı, tesisattaki bir kaçağın ısınıp yangına dönüşmesini önlemektir. Genelde ana pano girişine, 30 mA ise dağıtım devrelerine konur. İdeal kurulumda ikisi kademeli çalışır.
"Durmadan atıyor" şikâyetinin gerçek anlamı
Bize haftada birkaç kez şu telefon gelir: "Usta, şu kaçak akımı iptal edelim, durmadan atıyor." Bunu şöyle düşünün: duman alarmı öttüğünde pili sökmezsiniz, dumanı ararsınız. Sürekli atan röle bozuk değildir; görevini yapıyordur. Tesisatın bir yerinde gerçek bir kaçak vardır ve Didim'de bunun bir numaralı kaynağı nemdir: kış boyu kapalı kalan yazlıklarda oksitlenen priz ve klemensler, yağmur alan balkon prizleri, bahçe aydınlatması ve yaşlanmış şofben rezistansları. Ölçü aletiyle hat hat tarayarak kaçağın kaynağını buluruz; röle yerinde kalır, atmayı bırakır.
⚡ Röleniz sık atıyor veya hiç yok mu? Kaçak tespiti ve montaj için arayın: 0505 791 0909
Ayda bir 3 saniyelik test
Rölenin üzerindeki T (test) butonuna basın. Röle anında atmalı, evin elektriği kesilmelidir; sonra kolu kaldırıp elektriği geri verirsiniz. Atmıyorsa röle arızalıdır ve sizi korumuyordur — değiştirilmesi gerekir. Bu testi ayda bir yapmayı takvimize yazın; bizden montaj sonrası nasıl yapılacağını göstermemizi de isteyebilirsiniz.
Zorunlu mu?
Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği yeni tesisatlarda kaçak akım koruması ister; yeni abonelik ve iskan süreçlerinde de aranır. Eski evlerde geriye dönük yaptırım işlemese de, cihazın maliyeti bir avize parası kadardır ve montajı çoğu panoda bir saati bulmaz. Güvenliğin bu kadar ucuza alınabildiği başka bir yer yok. Panonuzun genel durumunu da merak ediyorsanız pano hizmet sayfamızdaki 30 saniyelik teste bakın.
Sık Sorulan Sorular
Kaçak akım rölesi sigortanın yerine mi geçer?
Hayır, ikisi farklı iş yapar. Sigorta hattı aşırı yük ve kısa devreden korur; kaçak akım rölesi insanı ve tesisatı kaçaklardan korur. Modern bir panoda ikisi birlikte bulunmalıdır.
Rölenin ömrü var mı, değişmesi gerekir mi?
Mekanik bir cihaz olduğu için ömürlüdür. Aylık test butonu kontrolünde atmıyorsa veya 10-15 yaşını geçtiyse değiştirilmesini öneririz.
Kaçak akım rölesi elektrik faturasını etkiler mi?
Hayır, röle enerji tüketmez denecek kadar az harcar. Aksine tesisattaki kaçakların bulunması, boşa akan (sayaçtan geçen) elektriği de durdurduğu için faturayı düşürebilir.